“Ik ben een half en een half en dat is één.”
Ychano Hunt, 7 jaar
Met Beyond the Mix wil FORUM een aanzet geven tot bewustwording en zichtbaarheid van de aanwezigheid van etnische gemengdheid in de Nederlandse samenleving. Daarmee hoopt FORUM inzicht te geven in de meerduidigheid van identiteiten en een impuls te geven aan het denken en spreken over de multiculturele samenleving in termen die verbindingen leggen en gericht zijn op insluiting.
Initiatiefnemers Annemiek Beck, moeder van een gemengd gezin en coach interculturele relaties, en fotografe Ting Chan wilden kinderen uit gemengde huwelijken voor het voetlicht brengen, juist omdat deze groep in het heftige debat over de multiculturele samenleving zo zelden aandacht krijgt. Onder de werktitel Celebrating the Mix legden zij hun ideeën voor aan FORUM. Met enthousiasme hebben wij die verwerkt in een project, dat later de naam Beyond the Mix kreeg.
Het huidige maatschappelijk debat over de multiculturele samenleving is te kenmerken als polariserend en wordt gevoerd in termen van ‘wij versus zij’.
In het denken en spreken over Nederland en zijn inwoners is men op zoek naar eenduidige definities. Maar uit onderzoek en in de praktijk blijkt dat identiteit een meervoudig, dynamisch en gelaagd proces is.
Een specifieke groep inwoners van Nederland illustreert heel duidelijk dat de scherpe scheidslijnen die in het debat getrokken worden geen recht doen aan de realiteit. Het betreft de groep mensen die geboren is uit gemengde, internetnische of interculturele relaties. Hun ‘roots’ zijn meerduidig, ze bestaan uit meerdere etniciteiten, nationaliteiten en culturele kenmerken. Zij belichamen als het ware de overlap tussen ‘wij’ en ‘zij’.
Het betreft een groep die voornamelijk uit jonge mensen bestaat. Er is weinig bekend over deze groep: wie zijn ze, wat kenmerkt of bindt deze jonge mensen, om hoeveel mensen gaat het?
Interetnische gemengdheid is in Nederland nog nauwelijks in beeld is gebracht, dit in tegenstelling tot de Verenigde Staten en Engeland.
Het zichtbaar maken van etnische gemengdheid kan ons leren over de constructie van identiteit. Er kan inzicht komen in wat gemengde mensen bindt, waarin ze zich onderscheiden, waarin juist niet, wat ze nodig hebben en of categorisering zinvol is of beter kan worden losgelaten.
Kinderen en volwassenen van etnisch gemengde afkomst moeten een plek vinden, zich positioneren binnen families en gemeenschappen van verschillende etniciteiten.
De vaardigheden die zij hiertoe ontwikkeld hebben kunnen ons inzicht geven over het effectief omgaan met etnische en culturele diversiteit en de meerduidigheid en gelaagdheid van identiteit. Inzichten die op een breder niveau waardevol kunnen zijn in een constructief debat over de multiculturele samenleving.
“In de klas vragen ze soms: waar hoor jij bij? Maar ik kan niet kiezen. Of ze vragen hoeveel procent Marokkaans ik ben. Dan zeg ik: 100% Nederlands en 100% Marokkaans. Tegen mensen die het raar vinden als je gemengd bent, wil ik zeggen: stel dat je eigen ouders uit verschillende landen komen, dan vind je dat toch ook niet raar?”
Ismael Sagouti, 10 jaar
“Eén keer zei een Marokkaanse man ‘kaaskop’ tegen mijn broer. Maar hij had net zo goed couscouskop kunnen zeggen.”
Ramses Sagouti, 8 jaar