Hoe betrek je bewoners bij de inrichting van openbaar groen in hun wijk? Op welke manier kunnen hun uiteenlopende wensen verenigd worden in een plan voor (her)inrichting van uw park, speelplaats of groenstrook? FORUM, Instituut voor Multiculturele Vraagstukken, heeft een methodiek ontwikkeld om bewoners verantwoordelijkheid te geven voor de inrichting, de uitvoering en het beheer van openbaar groen: het Groenatelier.
|
Resultaten, conclusies en ontwerpvoorstel
Groenatelier natuurtuin de Klopvaart, Utrecht
downloaden: Groenatelier Klopvaart, Utrecht
[pdf, 14 MB]
Samen de natuur in
Vrouwen uit Overvecht (Utrecht) verbeelden in Groenatelier wensen over natuurtuin de Klop
downloaden: Samen de natuur in
[pdf, 1,4 MB]
|
 |
|
Van juni tot september 2009 vond er een Groenatelier plaats in natuurtuin de Klopvaart, gelegen in de Utrechtse wijk Overvecht. Deze Natuurtuin is in beheer van Natuur en Milieu Communicatie (NMC). Vanwege een teruglopend aantal bezoekers moest het NMC op zoek naar een nieuwe aantrekkelijke formule voor de tuin. In deze zoektocht konden alle belanghebbende partijen een mening inbrengen. Scholen, bejaardenhuizen, actieve wijkbewoners, vrijwilligers, medewerkers en de Brede School. Een groot deel van de direct omwonenden kwam niet uit eigen initiatief met een mening. Om deze visie een plek te geven in het ontwerpproces heeft FORUM ‘moeilijk bereikbare’ wijkbewoners huis-aan-huis benaderd. Op deze manier kreeg iedere bewoner de gelegenheid een mening te geven over het groen in zijn leefomgeving. Daarnaast zijn wijkbewoners geënthousiasmeerd om mee te doen aan het groenatelier om hun mening in een mooi ontwerp te verbeelden. In een zestal bijeenkomsten hebben allochtone wijkbewoners vervolgens hun droomontwerp voor de natuurtuin gemaakt. Inspiratie deden ze hierbij op aan de hand van een wandeling door de natuurtuin, een fotoverslag daarvan, een gesprek over jeugdherinneringen en over milieuvraagstukken. Bureau voor Architectuur Remake wist de wensen van de deelnemers in een mooi ontwerp te vertalen. Dit ontwerp hebben de deelneemsters gepresenteerd aan betrokken partijen en gemeente en tijdens een feestelijke afsluitende wijkfeest ook aan de overige bewoners.
Opvallend was het grote enthousiasme van de deelneemsters. Het gemis aan mogelijkheden voor groene recreatie in de directe leefomgeving bleek groot. Extra versterkt door de woonplek in een hoogbouwflat zonder tuin. Vol passie en met een zweem van weemoed vertelden de vrouwen over de natuur, de mooie tuinen en uitgebreide recreatiemogelijkheden in het land van herkomst. De belangrijkste groenwensen voor de directe leefomgeving liggen voor de vrouwen dan ook vooral in de creatie van mogelijkheden om in het groen te kunnen verblijven. Samen met vrienden en familie. Tuinieren, wandelen, koken en ontmoeten in het groen. Simpele ingrepen als het plaatsen van extra bankjes, een prieeltje of een buitenkeukentje, in combinatie met heerlijk geurende bloemen en fruitbomen zou de leefomgeving voor de dames tot een klein paradijs maken. De vrouwen benadrukten de eigen verantwoordelijkheid richting (sociaal) beheer die ze in het geheel zouden willen nemen als de gemeente aan hun wensen tegemoet zou komen.
Door de groenatelierbijeenkomsten is er een duidelijke visie ontstaan over hoe moeilijk bereikbare wijkbewoners aankijken tegen het groen in hun leefomgeving en de waarde die ze aan natuur hechten. Deze mening is als ontwerpvisie meegenomen in het eindontwerp voor de tuin. Vrijwel iedere wens van deze bewonersgroep heeft in dit ontwerp een plek gekregen. Zonder het groenatelier waren deze wensen van de meerderheid van de wijkbewoners niet gehoord geweest. Daarnaast zijn de vrouwen die deelnamen aan het groenatelier sterk gemotiveerd om actief te blijven in de tuin. Actieve burgerparticipatie door zowel te willen werken in de tuin als ook het sociaal toezicht dat ze willen houden. De vrouwen geven aan het te waarderen dat er door het groenatelier naar hun mening is geluisterd. Ook zien de dames de waarde van ontmoeting met verschillende etniciteiten die plaatsvond binnen het kader van de bijeenkomsten. Dit kwam ook duidelijk tot uitdrukking in het ontwerp waarbij de deelnemers rekening hielden met elkaars specifieke, cultureel bepaalde wensen.
Dit Groenatelier is mogelijk gemaakt door subsidie van: 
|




|