Sinds de zomer van 2009 wordt er in Frankrijk gedebatteerd over een verbod op het dragen van een boerka en de niqab. Volgens de regering dragen 1.900 van de 5 à 6 miljoen Franse moslims gezichtssluiers. Daarbij gaat het met name om niqabs die alleen de ogen vrij laten.

 

Een parlementaire commissie onder leiding van de André Gerin, burgemeester van Vénissieux in het departement Rhône, heeft na zes maanden voorbereiding een rapport uitgebracht met voorstellen ten aanzien van een verbod op de ‘integrale sluier’. Daarin stelt deze commissie geen algemeen verbod voor, aangezien dit in strijd zou zijn met de Grondwet en op bezwaren zou kunnen stuiten bij het Europese Hof voor de Rechten van de Mens. Wel stelt zij een wettelijk verbod voor op het dragen van de boerka en de niqab in overheidsgebouwen, inclusief openbaar vervoer, ziekenhuizen en scholen. Zij beroordeelt het dragen van deze kleding onder andere als niet-overeenstemmend met de republikeinse waarden en de Franse nationaliteit.

 

Frankrijk heeft daarnaast geweigerd het staatsburgerschap toe te kennen aan een man die zijn vrouw verplicht een boerka te dragen. Die mededeling kwam 2 februari van Eric Besson, minister van Immigratie. Dit is in lijn met het bovengenoemde rapport, waarin de boerka ook als reden wordt gezien het staatsburgerschap niet toe te kennen. Overigens weigerde de Raad van State al in juni 2008 een Marokkaanse boerkadraagster te naturaliseren, omdat het om een ‘radicale geloofsuiting ging die niet overeenstemt met de kernwaarden van de Franse samenleving’.

 

De Franse plannen komen in grote lijnen overeen met die van het Nederlandse kabinet. Ook in Nederland zijn wetten in voorbereiding voor een verbod in het onderwijs en de openbare dienst. Daarbij legt het Nederlandse kabinet in dit kader echter vooral de nadruk op het belang van de openbare orde en veiligheid en de open communicatie.

 

Op 29 november 2009 heeft minister Van der Laan nog het onderzoeksrapport Gezichtssluiers: draagsters en debatten aan de Tweede Kamer aangeboden. Het doel van dit onderzoek is allereerst om inzicht te verwerven in de achtergronden en beweegredenen van vrouwen om gelaatsbedekkende kleding te dragen. In dit rapport wordt onder andere geconcludeerd dat het dragen van de gezichtssluier weliswaar de communicatie kan bemoeilijken, maar nauwelijks een bedreiging voor de veiligheid vormt. Vrouwen die gezichtssluiers dragen, kunnen daarnaast niet als één categorie beschouwd worden: zo is er volgens het rapport bijvoorbeeld geen causaal verband tussen het dragen van een gezichtssluier en de achterstelling van vrouwen.